Xây dựng lộ trình học tiếng anh cho người mất gốc chi tiết

Bạn đang cảm thấy hoang mang vì không biết bắt đầu học tiếng Anh lại từ đâu sau nhiều năm mất gốc? Bạn tìm kiếm một lộ trình học tiếng Anh cho người mất gốc chi tiết nhưng thấy quá nhiều thông tin chung chung, không rõ ràng? Bài viết này, được xây dựng dựa trên kinh nghiệm giảng dạy thực tế hơn 10 năm cho những người mới bắt đầu, sẽ cung cấp cho bạn một kế hoạch hành động cụ thể, từng bước một. Chúng tôi hiểu rằng, với người mất căn bản, một lộ trình rõ ràng, khả thi và phù hợp với tâm lý chính là chìa khóa quan trọng nhất để lấy lại động lực và đạt được kết quả thực sự.

Hiểu rõ tình trạng “mất gốc” và chuẩn bị tâm lý vững vàng

Trước khi bắt tay vào xây dựng lộ trình, bạn cần xác định rõ: “mất gốc” không có nghĩa là bạn không biết gì. Thực tế, bạn vẫn còn trong đầu một lượng từ vựng, cấu trúc nhất định, chỉ là chúng đang bị lãng quên hoặc sắp xếp lộn xộn. Giai đoạn này, tâm lý dễ nản chí là rào cản lớn hơn cả kiến thức. Hãy chấp nhận việc bắt đầu từ con số 0 một cách thoải mái, đặt mục tiêu ngắn hạn thực tế (ví dụ: học thuộc 5 từ mới/ngày, chào hỏi đơn giản) thay vì những đích đến xa vời. Sự kiên trì trong những tuần đầu tiên quyết định 80% sự thành công của cả lộ trình học tiếng Anh cho người mới bắt đầu.

Lộ trình học tiếng Anh cho người mất gốc chi tiết từng giai đoạn

Dưới đây là lộ trình được thiết kế theo từng bước, mỗi bước đều có mục tiêu và phương pháp cụ thể để bạn dễ dàng theo dõi và thực hành.

Giai đoạn 1: Khôi phục nền tảng (2-3 tháng)

Mục tiêu: Lấy lại sự tự tin với những kiến thức cốt lõi nhất.

Trọng tâm:

• Phát âm (Phonics): Học bảng phiên âm quốc tế (IPA), đặc biệt chú trọng các âm khó trong tiếng Anh. Phát âm đúng ngay từ đầu giúp bạn nghe tốt hơn và tránh sai lầm khó sửa sau này. Sử dụng kênh YouTube “Rachel’s English” hoặc “BBC Learning English” để luyện tập mỗi ngày.
• Từ vựng cơ bản: Học theo chủ đề quen thuộc (gia đình, công việc, sở thích) và học cả cụm từ, không học từ đơn lẻ. Mục tiêu khoảng 300-500 từ thông dụng nhất.
• Ngữ pháp nền: Nắm chắc các thì hiện tại đơn, quá khứ đơn, tương lai đơn; cấu trúc câu cơ bản (Chủ ngữ + Động từ + Tân ngữ); cách đặt câu hỏi với What, Where, When, Why, How.

Lời khuyên từ chuyên gia: Ở giai đoạn này, việc có một người hướng dẫn sửa lỗi phát âm là vô cùng quan trọng. Nếu học với giáo viên, hãy ưu tiên những giáo viên có chứng chỉ quốc tế như TESOL hoặc CELTA, vì họ được đào tạo bài bản để phát hiện và chỉnh sửa lỗi cho người học.

Giai đoạn 2: Phát triển toàn diện 4 kỹ năng (4-6 tháng)

Mục tiêu: Có thể giao tiếp trong một số tình huống hàng ngày và hiểu được nội dung đơn giản.

Phương pháp học cho từng kỹ năng:

Kỹ năng	Phương pháp học hiệu quả	Công cụ/ Tài liệu gợi ý
Nghe	Nghe thụ động (nghe khi làm việc nhà) và chủ động (nghe – chép chính tả). Bắt đầu với các bài nghe tốc độ chậm, phát âm rõ.	Ứng dụng Duolingo, kênh “VOA Learning English”, podcast “Learn English With Jessica”.
Nói	Tập phản xạ bằng cách tự nói một mình, nhại lại theo audio. Quan trọng nhất là tìm môi trường để thực hành thực tế.	Ứng dụng ELSA Speak để sửa phát âm, tham gia các câu lạc bộ tiếng Anh miễn phí hoặc học với giáo viên trực tuyến.
Đọc	Đọc truyện tranh, báo tin tức đơn giản (News in Levels). Đọc để nắm ý chính, không cần tra từ điển từng từ.	Website “British Council – Reading Skills”, ứng dụng đọc tin tức Beelinguapp.
Viết	Tập viết nhật ký, mô tả ngày của bạn bằng những câu đơn giản. Sử dụng các công cụ kiểm tra ngữ pháp cơ bản.	Viết trên Google Docs (có tính năng gợi ý chính tả), sử dụng Grammarly cho các lỗi cơ bản.

Theo một nghiên cứu của Đại học Cambridge, việc kết hợp đồng thời cả 4 kỹ năng trong quá trình học giúp não bộ ghi nhớ và ứng dụng kiến thức tốt hơn 65% so với việc học riêng lẻ từng kỹ năng.

Giai đoạn 3: Tăng tốc và ứng dụng thực tế (Từ tháng thứ 7 trở đi)

Mục tiêu: Sử dụng tiếng Anh một cách tự nhiên hơn, mở rộng vốn từ học thuật và chuyên ngành (nếu cần), và có thể xem phim, nghe nhạc mà hiểu được ý chính.

Hoạt động chính:

• Xem phim, video YouTube với phụ đề song ngữ, sau đó tắt phụ đề tiếng Việt.
• Tham gia các nhóm thảo luận trên Facebook hoặc Forum bằng tiếng Anh về chủ đề bạn yêu thích.
• Đọc sách, báo về lĩnh vực chuyên môn của bạn để tích lũy từ vựng theo ngữ cảnh.
• Xem xét tham gia các kỳ thi chuẩn hóa như IELTS hoặc TOEIC nếu có nhu cầu công việc, học tập.

Lựa chọn hình thức học phù hợp: Tự học hay có giáo viên hướng dẫn?

Việc lựa chọn hình thức học ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả của lộ trình học tiếng Anh cho người mất gốc. Dưới đây là bảng so sánh để bạn dễ đưa ra quyết định:

Tiêu chí	Tự học	Học với giáo viên (Đặc biệt là giáo viên trực tuyến)
Linh hoạt thời gian	Cao	Cao (đặc biệt với các lớp học online 1 kèm 1)
Tính cá nhân hóa	Thấp (khó tự đánh giá lỗi sai)	Cao (Giáo viên thiết kế bài học theo trình độ và sửa lỗi trực tiếp)
Chi phí	Thấp	Cao hơn, nhưng hiệu quả thường rõ rệt hơn
Động lực và kỷ luật	Đòi hỏi rất cao từ bản thân	Được giáo viên thúc đẩy và nhắc nhở
Tương tác và phản xạ giao tiếp	Rất hạn chế	Liên tục và thực tế

Đối với người mất gốc, học với một giáo viên giỏi trong giai đoạn đầu là sự đầu tư thông minh. Họ sẽ giúp bạn đi đúng hướng, tránh lãng phí thời gian vào những phương pháp không phù hợp. Tại Việt Nam, một trong những nền tảng học tiếng Anh trực tuyến 1 kèm 1 uy tín, chuyên về đào tạo từ gốc và có đội ngũ giáo viên được chứng nhận quốc tế là 51Talk Việt Nam. Bạn có thể tham khảo để tìm một giáo viên phù hợp đồng hành cùng lộ trình học tiếng Anh chi tiết của mình.

Các công cụ và tài nguyên hỗ trợ không thể bỏ qua

Để việc học trở nên thú vị và hiệu quả, hãy tận dụng các công cụ sau:

• Ứng dụng học từ vựng: Anki, Quizlet (sử dụng phương pháp lặp lại ngắt quãng).
• Ứng dụng luyện nói và phát âm: ELSA Speak, Cambly.
• Từ điển uy tín: Cambridge Dictionary, Oxford Learner’s Dictionaries.
• Kênh YouTube giáo dục: EngVid (học ngữ pháp với nhiều giáo viên), TED-Ed (học qua hoạt hình).

Một số nguồn tài liệu mở chất lượng cao cũng được cung cấp bởi các tổ chức giáo dục lớn, chẳng hạn như bộ tài liệu miễn phí về kỹ năng nghe của Hội đồng Anh (British Council).

Những câu hỏi thường gặp khi xây dựng lộ trình học

Xây dựng một lộ trình học tiếng Anh cho người mất gốc chi tiết và bám sát theo nó chính là con đường ngắn nhất giúp bạn thoát khỏi tình trạng hiện tại. Hãy bắt đầu ngay hôm nay, từ những bước nhỏ nhất, và quan trọng nhất là không bao giờ từ bỏ. Sự tiến bộ của bạn không phụ thuộc vào tốc độ, mà phụ thuộc vào việc bạn có không ngừng bước đi hay không. Chúc bạn thành công trên hành trình chinh phục tiếng Anh của mình!

---

Tài liệu tham khảo:
1. British Council. (n.d.). Skills. Truy cập ngày 20/10/2023, từ